1
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 1 — Wartość bezwzględna Zobacz arkusz ↗
Dana jest nierówność \(|x-1|\ge 3\). Wyznacz jej zbiór rozwiązań i wskaż właściwy rysunek.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Interpretujemy wartość bezwzględną
Wyrażenie \(|x-1|\) oznacza odległość liczby \(x\) od punktu \(1\) na osi liczbowej. Szukamy liczb oddalonych od \(1\) o co najmniej \(3\).
\[|x-1|\ge3 \iff x-1\le-3\ \text{ lub }\ x-1\ge3\]
Krok 2. Rozwiązujemy obie nierówności
Dodajemy \(1\) do obu stron każdej nierówności.
\[x\le-2\ \text{ lub }\ x\ge4\]
Krok 3. Zapisujemy zbiór rozwiązań
Końce \(-2\) i \(4\) należą do zbioru, ponieważ w zadaniu występuje znak \(\ge\).
\[(-\infty,-2]\cup[4,+\infty)\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{B}}\]
2
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 2 — Potęgi o podstawie 2 Zobacz arkusz ↗
Oblicz wartość wyrażenia \(\left(\frac1{16}\right)^8\cdot 8^{16}\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Sprowadzamy wszystko do podstawy 2
Korzystamy z \(16=2^4\) oraz \(8=2^3\).
\[\left(\frac1{16}\right)^8=(2^{-4})^8=2^{-32},\qquad 8^{16}=(2^3)^{16}=2^{48}\]
Krok 2. Mnożymy potęgi o tej samej podstawie
Przy mnożeniu dodajemy wykładniki.
\[2^{-32}\cdot2^{48}=2^{16}\]
3
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 3 — Dowód podzielności Zobacz arkusz ↗
Wykaż, że dla każdej liczby naturalnej \(n\ge1\) liczba \(n^2+(n+1)^2+(n+2)^2\) przy dzieleniu przez \(3\) daje resztę \(2\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Rozwijamy kwadraty
Usuwamy nawiasy i porządkujemy wyrażenie.
\[n^2+(n+1)^2+(n+2)^2=n^2+(n^2+2n+1)+(n^2+4n+4)\]
Krok 2. Wyłączamy wielokrotność liczby 3
Grupujemy składniki tak, aby otrzymać postać \(3k+2\).
\[3n^2+6n+5=3(n^2+2n+1)+2\]
Krok 3. Formułujemy wniosek
Liczba \(n^2+2n+1=(n+1)^2\) jest całkowita, więc \(3(n+1)^2\) jest podzielne przez \(3\). Pozostaje reszta \(2\).
\[n^2+(n+1)^2+(n+2)^2=3(n+1)^2+2\]
4
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 4 — Logarytm Zobacz arkusz ↗
Oblicz \(\log_{\sqrt3}9\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Zapisujemy podstawę i argument jako potęgi liczby 3
Mamy \(\sqrt3=3^{1/2}\) oraz \(9=3^2\).
\[\log_{3^{1/2}}3^2=x\]
Krok 2. Korzystamy z definicji logarytmu
Szukamy wykładnika \(x\), dla którego \((3^{1/2})^x=3^2\).
\[3^{x/2}=3^2\quad\Rightarrow\quad \frac{x}{2}=2\quad\Rightarrow\quad x=4\]
5
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 5 — Wzory skróconego mnożenia Zobacz arkusz ↗
Uprość wyrażenie \((2a+b)^2-(2a-b)^2\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Rozpoznajemy różnicę kwadratów
Przyjmujemy \(A=2a+b\) i \(B=2a-b\), a następnie korzystamy ze wzoru \(A^2-B^2=(A-B)(A+B)\).
\[(2a+b)^2-(2a-b)^2=[(2a+b)-(2a-b)]\,[(2a+b)+(2a-b)]\]
Krok 2. Upraszczamy nawiasy
Pierwszy nawias daje \(2b\), a drugi \(4a\).
\[2b\cdot4a=8ab\]
6
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 6 — Nierówność liniowa Zobacz arkusz ↗
Rozwiąż nierówność \(1-\frac32x<\frac23-x\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Przenosimy wyrazy z \(x\) na jedną stronę
Dodajemy \(\frac32x\) do obu stron.
\[1<\frac23+\frac12x\]
Krok 2. Odejmujemy \(\frac23\)
Sprowadzamy lewą stronę do jednego ułamka.
\[\frac13<\frac12x\]
Krok 3. Mnożymy przez 2
Mnożymy przez liczbę dodatnią, więc znak nierówności się nie zmienia.
\[x>\frac23\]
Odpowiedź
\[\boxed{\left(\frac23,+\infty\right)\ \text{(D)}}\]
7
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 7 — Równanie wymierne Zobacz arkusz ↗
Rozwiąż w zbiorze liczb rzeczywistych równanie \(\frac{x+1}{(x+2)(x-3)}=0\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy dziedzinę
Mianownik nie może być równy zeru.
\[x\ne-2,\qquad x\ne3\]
Krok 2. Zerujemy licznik
Ułamek jest równy zeru wtedy i tylko wtedy, gdy licznik jest zerem, a mianownik jest różny od zera.
\[x+1=0\quad\Rightarrow\quad x=-1\]
Krok 3. Sprawdzamy dziedzinę
Liczba \(-1\) nie jest wykluczona z dziedziny, więc jest rozwiązaniem.
\[x=-1\]
8
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 8 — Wielomian — prawda/fałsz Zobacz arkusz ↗
Dany jest wielomian \(W(x)=3x^3+6x^2+9x\). Oceń dwa podane stwierdzenia.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Sprawdzamy rozkład na czynniki
Wyłączamy \(3x\) przed nawias.
\[W(x)=3x(x^2+2x+3)\]
Krok 2. Sprawdzamy, czy \(-1\) jest miejscem zerowym
Podstawiamy \(x=-1\).
\[W(-1)=-3+6-9=-6\ne0\]
Krok 3. Oceniamy zdania
Pierwsze stwierdzenie jest prawdziwe, a drugie fałszywe.
\[\text{P},\ \text{F}\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{P, F}}\]
9
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 9 — Równanie wielomianowe Zobacz arkusz ↗
Rozwiąż równanie \(x^3-2x^2-3x+6=0\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Grupujemy wyrazy
Łączymy pierwsze dwa i dwa ostatnie składniki.
\[x^2(x-2)-3(x-2)=0\]
Krok 2. Wyłączamy wspólny czynnik
W obu składnikach występuje \((x-2)\).
\[(x-2)(x^2-3)=0\]
Krok 3. Zerujemy czynniki
Iloczyn jest zerem, gdy co najmniej jeden czynnik jest zerem.
\[x-2=0\quad\text{lub}\quad x^2-3=0\]
Krok 4. Zapisujemy rozwiązania
Z drugiego równania otrzymujemy dwa pierwiastki.
\[x=2,\qquad x=\sqrt3,\qquad x=-\sqrt3\]
Odpowiedź
\[\boxed{\{-\sqrt3,\sqrt3,2\}}\]
10
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 10 — Procenty i układ równań Zobacz arkusz ↗
W dwóch sadach posadzono łącznie \(1960\) drzew. Po roku pozostało \(95\%\) drzew w pierwszym sadzie i \(90\%\) w drugim, a liczba drzew w drugim sadzie stanowiła \(60\%\) liczby drzew w pierwszym.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Zapisujemy sumę drzew
Jeżeli \(x\) i \(y\) oznaczają liczby drzew posadzonych odpowiednio w pierwszym i drugim sadzie, to:
\[x+y=1960\]
Krok 2. Zapisujemy liczby drzew po roku
W pierwszym sadzie zostało \(0{,}95x\), a w drugim \(0{,}9y\).
\[\text{I sad: }0{,}95x,\qquad \text{II sad: }0{,}9y\]
Krok 3. Tłumaczymy warunek 60%
Drugi sad po roku ma \(60\%\) liczby drzew pozostałych w pierwszym sadzie.
\[0{,}9y=0{,}6\cdot0{,}95x\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{A}}\]
11
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 11 — Proste równoległe Zobacz arkusz ↗
Na rysunku przedstawiono dwie proste równoległe. Wybierz układ równań odpowiadający wykresowi.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Korzystamy z warunku równoległości
Dwie różne proste liniowe są równoległe, gdy mają taki sam współczynnik kierunkowy.
\[a_1=a_2\]
Krok 2. Sprawdzamy odpowiedź A
Obie proste mają współczynnik kierunkowy \(-\frac32\), ale różne wyrazy wolne.
\[y=-\frac32x+3,\qquad y=-\frac32x-1\]
Krok 3. Porównujemy z rysunkiem
Obie proste są malejące i równoległe, co zgadza się z rysunkiem.
\[\boxed{\text{układ A}}\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{A}}\]
12
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 12 — Monotoniczność funkcji liniowej Zobacz arkusz ↗
Funkcja \(f(x)=(-2k+3)x+k-1\). Wyznacz wartości \(k\), dla których funkcja jest malejąca.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Odczytujemy współczynnik kierunkowy
Dla funkcji liniowej \(y=ax+b\) funkcja jest malejąca, gdy \(a<0\).
\[a=-2k+3\]
Krok 2. Układamy nierówność
Wymagamy, aby współczynnik kierunkowy był ujemny.
\[-2k+3<0\]
Krok 3. Rozwiązujemy nierówność
Przenosimy \(3\), a następnie dzielimy przez \(-2\), zmieniając znak nierówności.
\[-2k<-3\quad\Rightarrow\quad k>\frac32\]
Odpowiedź
\[\boxed{\left(\frac32,+\infty\right)\ \text{(D)}}\]
13
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 13 — Wspólne miejsce zerowe Zobacz arkusz ↗
Funkcje \(f(x)=3x+6\) oraz \(g(x)=ax+7\) mają to samo miejsce zerowe. Oblicz \(a\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy miejsce zerowe funkcji \(f\)
Rozwiązujemy równanie \(3x+6=0\).
\[3x+6=0\quad\Rightarrow\quad x=-2\]
Krok 2. Podstawiamy to samo miejsce zerowe do \(g\)
Skoro funkcje mają wspólne miejsce zerowe, to \(g(-2)=0\).
\[-2a+7=0\]
Krok 3. Obliczamy \(a\)
Przenosimy wyrazy i dzielimy przez \(2\).
\[2a=7\quad\Rightarrow\quad a=\frac72\]
14.1
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 14.1 — Odczytywanie zbioru z wykresu Zobacz arkusz ↗
Z wykresu funkcji kwadratowej \(f\) odczytaj zbiór rozwiązań nierówności \(f(x)\ge0\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Odczytujemy miejsca zerowe
Parabola przecina oś \(Ox\) w punktach \(x=-2\) oraz \(x=4\).
\[x_1=-2,\qquad x_2=4\]
Krok 2. Sprawdzamy, gdzie wykres jest nad osią
Parabola jest skierowana ramionami w dół, więc wartości nieujemne przyjmuje pomiędzy miejscami zerowymi.
\[f(x)\ge0\quad\text{dla}\quad -2\le x\le4\]
Odpowiedź
\[\boxed{[-2,4]}\]
14.2
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 14.2 — Postać kanoniczna funkcji kwadratowej Zobacz arkusz ↗
Na podstawie wykresu wybierz wzór funkcji kwadratowej \(f\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Odczytujemy wierzchołek
Z wykresu odczytujemy wierzchołek paraboli \(W=(1,9)\).
\[W=(1,9)\]
Krok 2. Ustalamy znak współczynnika
Ramiona paraboli są skierowane w dół, dlatego współczynnik przy kwadracie jest ujemny.
\[f(x)=-(x-1)^2+9\]
Krok 3. Wybieramy odpowiedź
Otrzymany wzór odpowiada wariantowi B.
\[f(x)=-(x-1)^2+9\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{B}}\]
14.3
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 14.3 — Symetria paraboli Zobacz arkusz ↗
Dla funkcji z wierzchołkiem \(W=(1,9)\) wskaż prawdziwą równość dotyczącą wartości funkcji.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy oś symetrii
Oś symetrii paraboli przechodzi przez wierzchołek.
\[x=1\]
Krok 2. Szukamy punktu symetrycznego do \(-4\)
Odległość liczby \(-4\) od osi \(x=1\) wynosi \(5\). Po drugiej stronie osi leży więc \(1+5=6\).
\[1-(-4)=5,\qquad 1+5=6\]
Krok 3. Korzystamy z symetrii
Punkty o argumentach równoodległych od osi symetrii mają tę samą wartość funkcji.
\[f(-4)=f(6)\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{A}}\]
14.4
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 14.4 — Przesunięcia i odbicia wykresu Zobacz arkusz ↗
Dane są \(g(x)=f(x+3)\) oraz \(h(x)=f(-x)\). Dopasuj wykresy funkcji \(g\) i \(h\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Analizujemy funkcję \(g\)
Zastąpienie \(x\) przez \(x+3\) przesuwa wykres funkcji \(f\) o \(3\) jednostki w lewo. Wierzchołek \((1,9)\) przechodzi w \((-2,9)\).
\[W_f=(1,9)\quad\Rightarrow\quad W_g=(-2,9)\]
Krok 2. Analizujemy funkcję \(h\)
Zastąpienie \(x\) przez \(-x\) odbija wykres względem osi \(Oy\). Wierzchołek \((1,9)\) przechodzi w \((-1,9)\).
\[W_f=(1,9)\quad\Rightarrow\quad W_h=(-1,9)\]
Krok 3. Dopasowujemy rysunki
Wśród podanych wykresów wierzchołek \((-2,9)\) ma rysunek A, a wierzchołek \((-1,9)\) — rysunek E.
\[g\rightarrow A,\qquad h\rightarrow E\]
Odpowiedź
\[\boxed{g:\ A,\quad h:\ E}\]
15
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 15 — Ciąg określony wzorem Zobacz arkusz ↗
Dany jest ciąg \(a_n=(-1)^n(n-5)\). Oceń dwa stwierdzenia dotyczące jego wyrazów.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Obliczamy pierwszy i trzeci wyraz
Podstawiamy kolejno \(n=1\) oraz \(n=3\).
\[a_1=(-1)^1(1-5)=4,\qquad a_3=(-1)^3(3-5)=2\]
Krok 2. Oceniamy pierwsze stwierdzenie
Pierwszy wyraz jest dwa razy większy od trzeciego.
\[a_1=4=2\cdot2=2a_3\]
Krok 3. Oceniamy drugie stwierdzenie
Nie wszystkie wyrazy są dodatnie, np. drugi wyraz jest ujemny.
\[a_2=(-1)^2(2-5)=-3<0\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{P, F}}\]
16
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 16 — Ciąg geometryczny Zobacz arkusz ↗
Trzywyrazowy ciąg \((12,6,2m-1)\) jest geometryczny. Ustal wartość \(m\) i monotoniczność ciągu.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy iloraz ciągu
Iloraz dwóch pierwszych wyrazów wynosi:
\[q=\frac6{12}=\frac12\]
Krok 2. Wyznaczamy trzeci wyraz
W ciągu geometrycznym trzeci wyraz jest równy drugiemu pomnożonemu przez \(q\).
\[2m-1=6\cdot\frac12=3\]
Krok 3. Obliczamy \(m\) i oceniamy monotoniczność
Z równania otrzymujemy \(m=2\). Ciąg \((12,6,3)\) jest malejący.
\[2m=4\quad\Rightarrow\quad m=2\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{B2}}\]
17
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 17 — Ciąg arytmetyczny Zobacz arkusz ↗
W ciągu arytmetycznym \(a_3=-1\) oraz \(S_{15}=-165\). Oblicz różnicę \(r\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Zapisujemy trzeci wyraz
Korzystamy ze wzoru \(a_n=a_1+(n-1)r\).
\[a_3=a_1+2r=-1\]
Krok 2. Zapisujemy sumę 15 wyrazów
Stosujemy wzór \(S_n=\frac n2[2a_1+(n-1)r]\).
\[-165=\frac{15}{2}(2a_1+14r)\]
Krok 3. Upraszczamy równanie sumy
Dzielimy obie strony przez \(15\).
\[-11=a_1+7r\]
Krok 4. Odejmujemy równania
Od równania \(a_1+2r=-1\) odejmujemy równanie \(a_1+7r=-11\).
\[5r=-10\quad\Rightarrow\quad r=-2\]
Odpowiedź
\[\boxed{r=-2}\]
18
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 18 — Znaki funkcji trygonometrycznych Zobacz arkusz ↗
Dany jest kąt \(\alpha\), dla którego \(\tan\alpha=-3\) oraz \(90^\circ<\alpha<180^\circ\). Wskaż dwie prawdziwe zależności.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Ustalamy ćwiartkę
Kąt leży w II ćwiartce, więc sinus jest dodatni, a cosinus ujemny.
\[\sin\alpha>0,\qquad \cos\alpha<0\]
Krok 2. Sprawdzamy iloczyn
Iloczyn liczby dodatniej i ujemnej jest ujemny.
\[\sin\alpha\cos\alpha<0\]
Krok 3. Korzystamy z tangensa
Z definicji \(\tanlpha=\frac{\sinlpha}{\coslpha}=-3\).
\[\sin\alpha=-3\cos\alpha\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{B i F}}\]
19
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 19 — Tożsamość trygonometryczna Zobacz arkusz ↗
Uprość wyrażenie \(\sin^3 20^\circ+\cos^2 20^\circ\cdot\sin20^\circ\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyłączamy wspólny czynnik
W obu składnikach występuje \(\sin20^\circ\).
\[\sin20^\circ\left(\sin^2 20^\circ+\cos^2 20^\circ\right)\]
Krok 2. Korzystamy z jedynki trygonometrycznej
Dla każdego kąta \(\sin^2lpha+\cos^2lpha=1\).
\[\sin20^\circ\cdot1=\sin20^\circ\]
20
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 20 — Twierdzenie o dwusiecznej Zobacz arkusz ↗
W trójkącie \(KLM\) dwusieczna kąta przy \(M\) dzieli bok \(KL\) na odcinki \(c\) i \(d\). Dane: \(|KM|=a\), \(|LM|=b\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Stosujemy twierdzenie o dwusiecznej
Dwusieczna dzieli przeciwległy bok w stosunku długości boków przylegających do dzielonego kąta.
\[\frac{c}{d}=\frac{a}{b}\]
Krok 2. Mnożymy na krzyż
Usuwamy ułamki, mnożąc strony proporcji.
\[bc=ad\]
Krok 3. Porównujemy z odpowiedziami
Otrzymana zależność jest zapisana w odpowiedzi B.
\[ad=bc\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{B}}\]
21
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 21 — Pole równoległoboku Zobacz arkusz ↗
Równoległobok ma boki długości \(3\) i \(4\), a kąt między nimi ma miarę \(120^\circ\). Oblicz pole.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Stosujemy wzór na pole
Pole równoległoboku o bokach \(a,b\) i kącie \(lpha\) jest równe \(ab\sinlpha\).
\[P=3\cdot4\cdot\sin120^\circ\]
Krok 2. Obliczamy sinus
Korzystamy z \(\sin120^\circ=\sin60^\circ=\frac{\sqrt3}{2}\).
\[P=12\cdot\frac{\sqrt3}{2}=6\sqrt3\]
22
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 22 — Kąt wpisany i środkowy Zobacz arkusz ↗
W trójkącie \(ABC\) wpisanym w okrąg o środku \(S\) kąt \(ACB\) ma miarę \(42^\circ\). Oblicz ostry kąt \(BAS\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy kąt środkowy
Kąt wpisany \(ACB\) oparty jest na tym samym łuku \(AB\) co kąt środkowy \(ASB\). Kąt środkowy ma dwa razy większą miarę.
\[\angle ASB=2\cdot42^\circ=84^\circ\]
Krok 2. Korzystamy z trójkąta równoramiennego
Promienie \(SA\) i \(SB\) są równe, więc trójkąt \(ASB\) jest równoramienny.
\[\angle BAS=\frac{180^\circ-84^\circ}{2}=48^\circ\]
23
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 23 — Proste prostopadłe Zobacz arkusz ↗
Dane są proste \(k:y=(m+1)x+7\) oraz \(l:y=-2x+7\). Wyznacz \(m\), dla którego proste są prostopadłe.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Odczytujemy współczynniki kierunkowe
Współczynniki kierunkowe wynoszą \(m+1\) oraz \(-2\).
\[a_k=m+1,\qquad a_l=-2\]
Krok 2. Stosujemy warunek prostopadłości
Dla prostych o niezerowych współczynnikach kierunkowych zachodzi \(a_k a_l=-1\).
\[(m+1)(-2)=-1\]
Krok 3. Rozwiązujemy równanie
Dzielimy przez \(-2\) i odejmujemy \(1\).
\[m+1=\frac12\quad\Rightarrow\quad m=-\frac12\]
24
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 24 — Równoległobok w układzie współrzędnych Zobacz arkusz ↗
Dany jest równoległobok \(ABCD\), gdzie \(A=(-2,6)\), \(B=(10,2)\), a punkt przecięcia przekątnych to \(P=(6,7)\). Oblicz \(|BC|\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Korzystamy z własności przekątnych
Przekątne równoległoboku dzielą się na połowy, więc \(P\) jest środkiem odcinka \(AC\).
\[\frac{-2+x_C}{2}=6,\qquad \frac{6+y_C}{2}=7\]
Krok 2. Wyznaczamy punkt \(C\)
Rozwiązujemy oba równania.
\[x_C=14,\qquad y_C=8\quad\Rightarrow\quad C=(14,8)\]
Krok 3. Obliczamy długość \(BC\)
Korzystamy ze wzoru na odległość dwóch punktów.
\[|BC|=\sqrt{(14-10)^2+(8-2)^2}=\sqrt{16+36}=\sqrt{52}=2\sqrt{13}\]
Odpowiedź
\[\boxed{2\sqrt{13}}\]
25.1
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 25.1 — Graniastosłup prawidłowy sześciokątny Zobacz arkusz ↗
Wysokość graniastosłupa wynosi \(6\), a pole jego sześciokątnej podstawy jest równe \(15\sqrt3\). Oblicz pole jednej ściany bocznej.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Wyznaczamy bok sześciokąta
Pole sześciokąta foremnego o boku \(a\) wynosi \(\frac{3\sqrt3}{2}a^2\).
\[\frac{3\sqrt3}{2}a^2=15\sqrt3\]
Krok 2. Obliczamy \(a\)
Dzielimy przez \(3\sqrt3\).
\[\frac12a^2=5\quad\Rightarrow\quad a^2=10\quad\Rightarrow\quad a=\sqrt{10}\]
Krok 3. Obliczamy pole ściany bocznej
Ściana boczna jest prostokątem o bokach \(6\) i \(\sqrt{10}\).
\[P_b=6\sqrt{10}\]
25.2
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 25.2 — Kąt nachylenia przekątnej do podstawy Zobacz arkusz ↗
Wskaż kąt nachylenia najdłuższej przekątnej graniastosłupa prawidłowego sześciokątnego do płaszczyzny podstawy.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Przypominamy definicję kąta nachylenia
Kąt między prostą a płaszczyzną to kąt między tą prostą a jej rzutem prostokątnym na płaszczyznę.
\[\alpha=\angle(\text{przekątna},\ \text{jej rzut na podstawę})\]
Krok 2. Wyznaczamy rzut najdłuższej przekątnej
Rzutem najdłuższej przekątnej przestrzennej na podstawę jest najdłuższa przekątna sześciokąta, łącząca przeciwległe wierzchołki.
\[\text{rzut}=\text{najdłuższa przekątna podstawy}\]
Krok 3. Wybieramy poprawny rysunek
Taki kąt zaznaczono na rysunku D.
\[\boxed{\text{D}}\]
Odpowiedź
\[\boxed{\text{D}}\]
26
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 26 — Bryły podobne Zobacz arkusz ↗
Ostrosłupy \(F_1\) i \(F_2\) są podobne. Ich objętości wynoszą odpowiednio \(64\) i \(512\). Oblicz stosunek pól powierzchni całkowitych \(F_2:F_1\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Obliczamy stosunek objętości
Dla brył podobnych stosunek objętości jest sześcianem skali podobieństwa.
\[\frac{V_2}{V_1}=\frac{512}{64}=8=k^3\]
Krok 2. Wyznaczamy skalę
Pierwiastek sześcienny z \(8\) jest równy \(2\).
\[k=2\]
Krok 3. Obliczamy stosunek pól
Pola powierzchni brył podobnych zmieniają się z kwadratem skali.
\[\frac{P_2}{P_1}=k^2=2^2=4\]
27
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 27 — Kombinatoryka — permutacje Zobacz arkusz ↗
Ile czterocyfrowych kodów można utworzyć z cyfr \(1,3,6,8\), jeśli każda cyfra ma wystąpić dokładnie raz?
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Liczymy możliwości kolejnych pozycji
Na pierwszym miejscu mamy \(4\) możliwości, na drugim \(3\), na trzecim \(2\), a na ostatnim \(1\).
\[4\cdot3\cdot2\cdot1\]
Krok 2. Obliczamy liczbę permutacji
Jest to liczba permutacji czterech różnych elementów.
\[4!=24\]
28
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 28 — Średnia arytmetyczna Zobacz arkusz ↗
Średnia liczb \(a,b,c\) jest równa \(9\). Oblicz średnią sześciu liczb \(a,a,b,b,c,c\).
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Zapisujemy informację o pierwszej średniej
Ze wzoru na średnią otrzymujemy sumę trzech liczb.
\[\frac{a+b+c}{3}=9\quad\Rightarrow\quad a+b+c=27\]
Krok 2. Obliczamy nową średnią
W nowym zestawie każda liczba występuje dwa razy.
\[\frac{2a+2b+2c}{6}=\frac{2(a+b+c)}6=\frac{2\cdot27}{6}=9\]
29
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 29 — Mediana z diagramu Zobacz arkusz ↗
Z diagramu odczytujemy liczby uczniów dla ocen \(1,2,3,4,5,6\): odpowiednio \(2,7,4,3,6,4\). Wyznacz medianę.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Obliczamy liczbę wszystkich wyników
Sumujemy liczebności słupków.
\[2+7+4+3+6+4=26\]
Krok 2. Ustalamy pozycje środkowe
Przy \(26\) wynikach mediana jest średnią \(13.\) i \(14.\) elementu uporządkowanego szeregu.
\[\text{pozycje środkowe: }13\ \text{i}\ 14\]
Krok 3. Odczytujemy oceny na tych pozycjach
Po ocenach 1 i 2 mamy \(9\) wyników, a po dodaniu ocen 3 mamy \(13\). Zatem 13. wynik to \(3\), a 14. to \(4\).
\[Me=\frac{3+4}{2}=3{,}5\]
Odpowiedź
\[\boxed{3{,}5\ \text{(C)}}\]
30
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 30 — Prawdopodobieństwo Zobacz arkusz ↗
Ze zbioru \(K=\{5,6,7,8,9\}\) losujemy ze zwracaniem dwie liczby. Oblicz prawdopodobieństwo, że ich suma jest parzysta.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Liczymy wszystkie wyniki
Każde losowanie ma \(5\) możliwości, a kolejność ma znaczenie.
\[|\Omega|=5\cdot5=25\]
Krok 2. Ustalamy, kiedy suma jest parzysta
Suma jest parzysta, gdy wylosujemy dwie liczby nieparzyste albo dwie parzyste. W zbiorze są trzy nieparzyste i dwie parzyste.
\[|A|=3\cdot3+2\cdot2=9+4=13\]
Krok 3. Obliczamy prawdopodobieństwo
Dzielimy liczbę wyników sprzyjających przez liczbę wszystkich wyników.
\[P(A)=\frac{|A|}{|\Omega|}=\frac{13}{25}\]
31
Matura • 8 maja 2024 • poziom podstawowy
Zadanie 31 — Optymalizacja — funkcja kwadratowa Zobacz arkusz ↗
Trzy identyczne prostokątne wybiegi ustawiono obok siebie. Na ogrodzenie zużyto \(36\) m siatki. Wyznacz wymiary \(x\) i \(y\) jednego wybiegu, dla których łączna powierzchnia jest największa.
✓ Rozwiązanie krok po krokuKrok 1. Zapisujemy warunek długości ogrodzenia
Na rysunku są cztery pionowe odcinki długości \(x\) oraz sześć poziomych odcinków długości \(y\).
\[4x+6y=36\]
Krok 2. Wyznaczamy \(y\)
Dzielimy równanie przez \(2\) i przekształcamy.
\[2x+3y=18\quad\Rightarrow\quad y=6-\frac23x\]
Krok 3. Tworzymy funkcję pola
Pole jednego wybiegu to \(xy\), więc suma pól trzech wybiegów wynosi:
\[P(x)=3xy=3x\left(6-\frac23x\right)=18x-2x^2\]
Krok 4. Wyznaczamy maksimum
Parabola ma ramiona skierowane w dół. Zapisujemy funkcję w postaci kanonicznej.
\[P(x)=-2\left(x-\frac92\right)^2+\frac{81}{2}\]
Krok 5. Obliczamy drugi wymiar
Maksimum występuje dla \(x=\frac92=4{,}5\). Podstawiamy do warunku.
\[y=6-\frac23\cdot\frac92=6-3=3\]
Odpowiedź
\[\boxed{x=4{,}5\ \text{m},\qquad y=3\ \text{m}}\]